vrijdag 27 maart 2026

De trompet van Mongezi Feza

 


Waar kwam het door, wat was de aanleiding, wat ontstak het vuurtje, waarom schrijf ik dit? Kwam het door het bezoek van een vriend, wij gaan decennia lang terug, (denk 1980) en dat levert elke keer makkelijk gesprekstof op voor uren. En er was natuurlijk een soundtrack bij het bezoek. Elpees en Spotify. Hartstikke leuk natuurlijk voor de twee betrokkenen, die nostalgie, maar wat heeft de buitenwereld daarmee te maken? Beetje particulier allemaal.

En dat klopt. Daarmee wil ik ook niemand mee vervelen, maar er was die muziek die bleef hangen van die avond, Spirit, en Robert Wyatt.

En nu ga ik naar de dag erna. Er is gestofzuigd, er is gedweild, de gang naar de flesjesautomaat in de supermarkt is gemaakt de sporen zijn opgeruimd, het hoofd is weer helder. Er zou wel weer een muziekje kunnen klinken, en waarom niet de live cd van Robert Wyatt & Friends in Concert at Theatre Royal Dury Lane.

Een heel fijne live plaat waar Rock Bottom integraal wordt uitgevoerd op het podium – je moet maar durven.  Maar dat durfde Robert Wyatt wel. Voor de zekerheid nam hij wat muzikanten van ongekende klasse  mee: Fred Frith, Mike Olfield, Nick Mason, Dave Stewart, Ivor Cutler, Laurie Aleen, Julie Tippets, en de blzazer, saxofoon Gary Windo en de trompetist  Mongezi Feza..

En nu gaan we naar nummer 6 op deze live plaat: Litte Red Riding Hood Hit The Road – godallemachtig, wat we daar allemaal niet mee maken op muzikaal gebied. Die bas van Hugh Hopper, die drums van Wyatt (natuurlijk) maar dan is er die trompet van Mongezi Feza. Buitenaards. Andere orde. Ik weet nog steeds niet wat ik gehoord heb: wat een gejubel, wat een extase, wat een plezier, wat een vrijheid, wat een ruimte, wat een expressie, wat een soepelheid, wat een precisie, en voel die dans van de bas en trompet samen, wat een swing, wat een soul (ik zit hier niet ver van mijn tranen), wat een melancholisch getoeter, wat een meesterschap, wat een overrompeling, wat een leven.

En als je dan toch aan het luisteren bent naar Robert Wyatt, en in het bijzonder de blazers, het aansluitende liedje nummer 7, Alife is ook erg de moeite waard. De toetertjes grommen, huilen en blazen in de song.

Waarom liet zo’n talent zo vroeg het leven?

Mongezi Feza werd in 1945 geboren in Zuid-Afrika. Op 8 jarige leeftijd kreeg hij zijn eerste trompet van zijn ouders, en voordat hij twintig was, speelde hij in professionele muzikale gezelschappen.

In 1962 sloot hij zich aan bij Chris McGregor en de Blue Notes, die werden gehonoreerd als de beste band op een Zuid-Afrikaans jazzfestival in 1963, maar vanwege de apartheid[2] wetten weinig kans hadden om samen op te treden. In 1964 emigreerde hij met de Blue Notes naar Europa en speelde aanvankelijk in Frankrijk en Zwitserland, voordat hij naar het Verenigd Koninkrijk verhuisde.

En nu komen we bij Robert Wyatt. Daar speelde hij de, ik snap nu pas de uitdrukking, de sterren van de hemel, want dat deed hij.

Maar waarom kent de wereld hem niet als groot talent. Door iedereen gewild en beroemd?  Dat komt omdat Mongezi Feza op jonge leeftijd stierf. Een tragedie, zowel op menselijk als op artistiek niveau. Wat een verlies voor de muziek. En dat allemaal door een onbehandelde longontsteking. Mongezi Feza werd nog geen 30 jaar.

Wat, welk fenomeen hebben we gemist?

Geen opmerkingen:

Een reactie posten